H επιστροφή της δαντελωτής αρχιτεκτονικής

Pavillon Polonais Expo 2010, Shanghai / WWA Architects, Varsovie
Pavillon Polonais Expo 2010, Shanghai / WWA Architects, Varsovie
Από τη Βίκυ Παπαευθυμίου
Από τη Βίκυ Παπαευθυμίου

H περίτεχνη, δαντελωτή αρχιτεκτονική έρχεται από πολύ παλιά. Είναι ορατή σε αρκετά κτίρια που δημιουργήθηκαν τον Μεσαίωνα. Την εποχή που οι αρχιτέκτονες λάξευαν την πέτρα για να δημιουργήσουν γλυπτικές, δαντελωτές παραστάσεις και σχήματα στις προσόψεις και τους αιχμηρούς πυργίσκους των καθεδρικών ναών, κυρίως γοτθικού ρυθμού, προσδίδοντάς τους αρχοντιά και θρησκευτικό κύρος.

Αντιπροσωπευτικά δείγματα αυτής της τεχνικής έχουν αποτυπωθεί στον καθεδρικό ναό της Amiens, στον περίφημο ναό του Burgos στην Ανδαλουσία, στη Notre-Dame de Chartres και της Louviers, στον καθεδρικό ναό του Αγίου Στεφάνου στην Tours και στο ναό της Rouen.

Faulders-Studio Airspace-Tokyo
Faulders-Studio Airspace-Tokyo

Η τεχνική των δαντελωτών σχεδίων ήταν, επίσης, διακοσμητική πρακτική στην αρχιτεκτονική των Μαυριτανών, αναγνωρίσιμη στα φημισμένα αραβουργήματα, στα καφασωτά με τα ανατολίτικα μοτίβα που κοσμούν ανάκτορα, τζαμιά και κατοικίες. Τα μουσαραμπί, οι ξύλινες γεωμετρικές συνθέσεις στη θέση των παραθύρων, αποτελούν ανάλογο χαρακτηριστικό της αραβικής αρχιτεκτονικής. Επιτρέπουν, λόγω του δαντελωτού σχεδίου τους, στους ενοίκους να βλέπουν προς τα έξω χωρίς να τους βλέπουν, ενώ ταυτόχρονα φιλτράρουν το εκτυφλωτικό φως του ήλιου.

Οι περίφημες μαυριτανικές καμάρες με τις κομψές κολώνες στο χαρέμι της Αλάμπρα στη Γρανάδα της Ισπανίας, το Ίδρυμα Oswaldo Cruz στο Ρίο ντε Τζανέιρο της Βραζιλίας, ο Ναός Isaac M.Wise στο Σινσινάτι του Οχάιο στις ΗΠΑ και η ισπανική Συναγωγή στην Πράγα αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα αυτού του αρχιτεκτονικού θαύματος.

Stade Jean Bouin, Paris / Rudy Ricciotti, Bandol
Stade Jean Bouin, Paris / Rudy Ricciotti, Bandol

Την τελευταία δεκαετία, η αρχιτεκτονική των δαντελωτών σχημάτων επιστρέφει δυναμικά με σχέδια μεγαλύτερης ποικιλίας. Σε αυτή τη νέα εξέλιξη βοηθά η ανάπτυξη της τεχνολογίας, ειδικότερα η χρήση της νανοτεχνολογίας, του εξελιγμένου λογισμικού και των ακτίνων λέιζερ που επιτρέπουν τη σύνθεση πιο περίπλοκων σχεδίων. Επιπλέον, η υλοποίησή τους είναι εφικτή με νέα πιο ευέλικτα υλικά, όπως το ενισχυμένο με ίνες τσιμέντο, το αλουμίνιο, ο ανοξείδωτος χάλυβας και το πλαστικό.

Notre-Dame de Chartres
Notre – Dame de Louviers

Τα κενά στα δαντελωτά σχέδια επιτρέπουν στις κατασκευές να αναπνέουν και να ενισχύουν τα παιχνίδια της σκιάς και του φωτός, την αίσθηση μυστηρίου, την ομορφιά, την κομψότητα και τη φινέτσα των σύγχρονων κτιρίων. Για να μνημονεύσουμε: τη χαλύβδινη δαντέλα που ντύνει το εμπορικό κέντρο John Lewis στο Leicester της Αγγλίας, το ξύλινο δαντελωτό περίβλημα του πολωνικού Pavillon στη Διεθνή Έκθεση της Σανγκάης το 2010, τη λεπτή κυματιστή επικάλυψη σκυροδέματος που περικυκλώνει το στάδιο Jean Bouin στο Παρίσι, δημιουργία του διάσημου αρχιτέκτονα Rudy Ricciotti. Ο τελευταίος είναι ο αρχιτέκτονας του περίφημου ΜUCEM (Musée des Civilisations de l’Europe et de la Méditerranée) στη Μασσαλία, που δημιουργήθηκε το 2013 τη χρονιά που η μεσογειακή πόλη ήταν Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης.

08-19_ipachrome_design_g
Centre commercial John Lewis – Foreign Office Architects

Αξίζει επίσης να αναφέρουμε ως ξεχωριστά δείγματα του είδους: το Pavillon Seroussi EZCT στη Meudon (πρώην κατοικία και εργαστήρι του αρχιτέκτονα André Bloc), το παράρτημα του Μουσείου του Λούβρου στο Άμπου Ντάμπι από τον Jean Nouvel, τον επιβλητικό Tour Phare στη La Défense στο Παρίσι. Καθώς και το Τμήμα Ισλαμικής Τέχνης στο μουσείο του Λούβρου, το Υπουργείο Πολιτισμού και Επικοινωνίας στο Παρίσι, το Maison Airspace στο Τόκιο και τα multiplex, Les enfants du paradis στη Chartres. Δεν θα μπορούσε κανείς να παραλείψει να αναφέρει τoν δαντελωτό φράχτη από σκυρόδεμα ενισχυμένο με ίνες, γύρω από το σχολικό συγκρότημα La Cerisaie στη Fresnes, στον οποίο τα γεωμετρικά σχέδια παίρνουν τη μορφή ζώων.

Tour Phare, Paris -La Défense / Manuelle Gautrand Architecte, Paris
Tour Phare, Paris -La Défense / Manuelle Gautrand Architecte, Paris

Στις μέρες μας, η δαντελωτή αρχιτεκτονική σκηνοθετεί στα κτίρια την ιδέα της ομορφιάς και της αριστοκρατίας. Συχνά, όταν πέφτει η νύχτα, προσφέρει μαγευτικές παραστάσεις. Κυρίως, με το φως που προέρχεται από το εσωτερικό των κτιρίων και δίνει στα συμμετρικά και ασύμμετρα γεωμετρικά σχήματα μια διάσταση παραμυθένια που αιχμαλωτίζει το βλέμμα και καλεί για ονειροπόληση.

Louvre Abu Dhabi par Jean Nouvel
Louvre Abu Dhabi par Jean Nouvel
Les enfants du paradis à Chartres
Les enfants du paradis à Chartres

Related Posts

  • Νέα αρχιτεκτονική στο Hyde ParkΝέα αρχιτεκτονική στο Hyde ParkΟ θεσμός του θερινού περιπτέρου της Serpentine έχει αναδειχθεί, από το 2000 που ξεκίνησε, σε διοργάνωση αρχιτεκτονικού πειραματισμού, παρουσιάζοντας τα έργα μερικών από τους […]
  • Ο Bernard Tschumi σε μια συζήτηση για το Μουσείο της ΑκρόποληςΟ Bernard Tschumi σε μια συζήτηση για το Μουσείο της ΑκρόποληςΤο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης δεν θα μπορούσε να ανεγερθεί με αυτό τον τρόπο πουθενά στον κόσμο
  • Τοτέμ από το ΟντάριοΤοτέμ από το ΟντάριοΜια περιήγηση στις διεθνείς ιστοσελίδες για την αρχιτεκτονική μάς δίνει την ευκαιρία να γνωρίσουμε τις σύγχρονες σχεδιαστικές τάσεις και να απολαύσουμε πλήθος νέων κτιρίων και projects, […]
  • Τα τεμένη που στάζουν μέλιΤα τεμένη που στάζουν μέλιΜουκάρνας στα αραβικά σημαίνει «Θόλος από σταλακτίτες». Η κατασκευή τους πρωτοεμφανίζεται στο βορειοανατολικό Ιράν και στην βόρειο Αφρική συγχρόνως, στα τέλη του 9ου με αρχές 10ου […]